Nöbetçi Eczaneler
Emekli maaşlarına yönelik haciz işlemleriyle ilgili uzun süredir süren belirsizlik Yargıtay’ın içtihat birleştirme kararıyla yeni bir boyut kazandı. Alınan kararla birlikte, bankaların artık belirli şartlar altında emekli maaşlarına bloke koyabilmesinin önü açıldı.
Bugüne dek emekli vatandaşların kullandıkları tüketici kredileri nedeniyle maaşlarına doğrudan haciz uygulanamıyordu. Bazı bankalar buna rağmen bloke işlemi gerçekleştirse de, yapılan itirazlar sonucu bu blokeler kaldırılıyordu.
Ancak Yargıtay, bu konuda farklı kararların önüne geçmek amacıyla içtihatları birleştirerek yeni bir düzenleme ortaya koydu. Buna göre, emeklilerin tüketici kredisi kullanımı sırasında verdikleri onay ve talimatlarla birlikte, bankalar maaşlara doğrudan bloke uygulayabilecek. Bu bloke işlemi için kişinin açık rızasının bulunması yeterli olacak.
Kredi Çekmeden Önce Sözleşmeleri Dikkatle Okuyun
Yeni kararla birlikte emeklilerin kredi kullanırken imzaladıkları sözleşmelere çok daha dikkat etmesi gerekecek. Verilen onaylar, ilerleyen dönemde maaşın tamamının veya bir kısmının bloke edilmesine neden olabilir. Toplu sözleşme formları içinde yer alan bu maddeler, ihtiyaç sahibi emeklileri zor durumda bırakabilir.
Yargıtay Anayasa Maddesini Gerekçe Gösterdi
Yargıtay, kararını Anayasa’nın 48. maddesinde belirtilen “Çalışma ve sözleşme özgürlüğü” ilkesine dayandırdı. Bu maddeye göre, bireylerin dilediği alanda sözleşme yapma hakkı olduğu vurgulanarak, imzalanan kredi sözleşmeleri doğrultusunda maaşların bir kısmına bloke uygulanabileceği belirtildi.
Kanunda Haciz Yasak Ama Muvafakatla Mümkün
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 93. maddesi gereği emekli maaşları, icra işlemlerinden korunuyordu. Ancak ilgili maddeye 2009 yılında eklenen bir fıkra ile, borçlunun onayı durumunda haciz işleminin yapılabileceği hükme bağlanmıştı. Yargıtay, bu hükmü de esas alarak içtihat kararını şekillendirdi.
Maaşın Ne Kadarına El Konulabilir?
Kararda maaşın ne kadarına bloke konulabileceğiyle ilgili net bir oran belirtilmedi. Bu durumun, kredi ödemeleri maaşı aşan emekliler için ciddi sorunlara yol açabileceği öngörülüyor. Örneğin, maaşı 20 bin TL olan bir emeklinin 23 bin TL’lik kredi borcu bulunuyorsa, tamamına bloke uygulanıp uygulanmayacağı hâlâ belirsiz.
Resmi Gazete’de Yayınlandı
Bazı üyelerin karşı çıkmasına rağmen Yargıtay Genel Kurulu kararı oy çokluğuyla kabul etti. Karar Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi ve bundan sonraki uygulamalarda bağlayıcı olacak.