Nöbetçi Eczaneler
Avustralya’da 16 yaşından küçüklerin sosyal medya kullanmasını engelleyen yasa bugün itibarıyla yürürlüğe girdi. Dünyada ilk kez uygulanan bu düzenlemeyle birlikte Facebook, Instagram, X, YouTube, Snapchat ve TikTok’un da aralarında bulunduğu 10 büyük platform, 16 yaş altı kullanıcıların mevcut hesaplarını kapatacak ve yeni hesap açmalarına izin vermeyecek.
Platformlara milyon dolarlık yaptırım
Yeni yasa, belirlenen kurallara uymayan sosyal medya şirketlerine 49,5 milyon Avustralya dolarına (yaklaşık 33 milyon dolar) kadar ceza uygulanmasını öngörüyor. Hükümet, yasak kapsamındaki platform sayısının ihtiyaç halinde artırılacağını, gençlerin farklı uygulamalara yönelme ihtimalinin yakından takip edileceğini açıkladı. X dışındaki tüm platformların düzenlemeye uyacaklarını teyit ettiği bildirildi.
“Düşük Riskli” platform da yasak uygulayacak
Ülkedeki kullanıcı tabanı sınırlı olduğu için düzenlemeden muaf tutulan ve eSafety tarafından “düşük riskli” olarak değerlendirilen Bluesky ise, buna rağmen 16 yaş altı yasağını uygulayacağını duyurdu.
Başbakan’dan gençlere çağrı: “Telefonu bırakın”
Başbakan Anthony Albanese, düzenlemenin yürürlüğe girmesinden kısa süre önce yayımladığı video mesajda çocuklara ve gençlere seslendi:
“Önümüzdeki tatil dönemini en iyi şekilde değerlendirin. Sürekli telefona bakmak yerine yeni bir spora başlayın, bir müzik aleti çalmayı öğrenin ya da uzun zamandır okumadığınız bir kitabı elinize alın.”
Albanese, hükümetin bu adımı gençleri desteklemek ve gerçek hayattaki sosyal bağları güçlendirmek için attığını vurgulayarak, “Ailenizle ve arkadaşlarınızla yüz yüze kaliteli zaman geçirin” dedi.
Yasak geçen yıl duyurulmuştu
16 yaş altı sosyal medya yasağı, ilk olarak geçen yıl Eylül ayında Başbakan Albanese tarafından açıklanmıştı. Düzenlemenin arkasında, çocuk yaşta kullanıcılar arasında giderek yayılan tehlikeli sosyal medya meydan okumalarına yönelik artan kamuoyu baskısı bulunuyordu.
Yapılan kamuoyu araştırmaları, halkın yaklaşık üçte ikisinin yaş sınırının 16’ya çıkarılmasını desteklediğini ortaya koymuştu. Hem iktidarın hem de muhalefetin ortak desteğiyle hazırlanan düzenleme, Kasım ayı sonunda parlamentonun her iki kanadından da geçmişti.
Düzenlemeye eleştiriler ve küresel etkisi
Sosyal medya şirketleri yasa tasarısına sıcak bakmamıştı. Meta, düzenlemenin çocukları daha güvenli hâle getirmeyeceğini savunurken, X yönetimi yasanın meşruiyetini tartışmaya açmıştı. Yasa dünya genelinde dikkat çekerken Malezya, Danimarka ve Norveç gibi ülkelerde benzer uygulamaların gündeme geldiği, Avrupa Birliği’nin de benzer sınırlamalar için adım attığı biliniyor. Öte yandan, yasağın gençleri sosyal medyanın zararlarından koruyup koruyamayacağı veya onların denetimsiz internet ortamlarına yönelmesine yol açıp açmayacağı tartışmaları sürüyor. Bazı çevreler platformların zararlı içeriklerle daha etkin mücadele etmesi gerektiğini savunurken, bazı gençler yasağı destekliyor, bazıları ise hak ihlali olduğunu düşünüyor.
Yüksek mahkeme’de dava sürüyor
Dünyada ilk olma özelliği taşıyan bu düzenlemeye karşı Yüksek Mahkeme’de açılan dava ise hâlen devam ediyor.