Kardeş Kazakistan

KARDEŞ KAZAKİSTAN

Bu yazıyı kaleme almamın sebebi, ikinci dünya savaşında Almanlar Ruslara yenilince,Ruslar balkanlara çıkarma yaptı. Oralarda halka çok eziyet yapılmış. Babam anlatıyordu. Rus ordusunda bulunan Kazak ve Gagavuz Müslüman askerleri, Türkleri yapılan zulümden korumuşlar. Müslümanların kapılarına işaret koyarak Rus askerlerinin zarar vermelerini önlemişler. Rus askerleri bizim ahırdaki ineği ve un çuvallarını alıp götürür. Fakat kazak askerleri yetişinceye kadar ineği kesmişler. Un çuvallarını kurtarmışlar. Babam o günleri hatırlamak bile istemiyordu. Bu konular açılınca ilk sözü, köpek yesin gavurun başını diyordu.

Kazakistan. Orta Asya da kurulmuş Türk devleti ve Anayurdumuzdur. Dünya nın en büyük dokuzuncu devleti. İki milyon yediyüzbin kilometre kare. Fakat bu kadar büyük topraklara sahip ülkede nüfus az. 19 milyon. Çok daha düşüktü. Son yıllarda nüfusu bu kadar olabildi. 1900 lü yılların başında kazak nüfusu büyük kırıma uğradı. 1700 lü yılların başına kadar dirlik içinde olan ülke; Birbirleri ile kabile ve toprak kavgasına başladılar. BU durumdan yararlanmak isteyen Ruslar 1846 da bütün kazak topraklarını ele geçirdiler. 19. y.y. ikinci yarısına doğru kazak topraklarına Rus, Alman ve Ukrayna lılar yerleştirildi. Hem de Hazar denizi, Aral gölü kıyılarındaki verimli topraklara. Buralarda zengin maden yatakları bulunmakta dır.Sanayi bölgesidir. Birinci Dünya savaşı başlayınca, 1916 yılında Ruslar, 19 ve 43yaş arası bütün Kazak erkeklerini cepheye gitmek için askere çağırdı. Kazaklar buna isyan etti. Ruslar bu isyanı kanlı bir şekilde bastırdı. Beş milyona yakın kazak halkı öldürüldü, yahut sürgün ettiler. Çarlık Rusya devrilip kominizim rejimi gelince yine kazaklar başkaldırdı, fakat başarılı olamadılar. Orta Asya Türk devletleri Rus kominizim rejimi altında çok eziyet çektiler. Kazak çocukları, milli ve dini kültürden uzak, Rusça eğitime zorlanarak ateist olarak yetiştirilmeye çalışıldı. Toprakları ellerinden alındı. Kazaklar, ülkelerinin çoğu yeri dağlık ve çöl olduğundan hayvancılık yapıyorlardı. Yazın yaylalarda, kışında “kıştav” dedikleri kışlaklarda yaşıyorlardı. Kominist Rusya, bu göçebeleri köylere ve kasabalara yerleştirdi. Önceden yerleşme merkezlerinde medreseler ve Camii ler vardı. Bunlar yıkılarak Rus eğitim sistemi uygulanmaya başladı. Stalin döneminde Kazakçada bulunan farsça ve Arapça kelimeler çıkarıldı, Rusça kelimeler konuldu. Yatılı bölge okulları açılarak gençlere tamamen Kominizim rejimine göre eğitim verildi. O derece ileri gidildi ki kız ve erkek tuvaletleri bile birleştirildi. Alkol ve ahlaksızlığa mecburi sürüklendiler. Bize bu yazılanlar tuhaf gelebilir ama; kominizim de yaşayanlar çok iyi bilirler.

Kazakistan ın talihsizliği, bir tarafında Rusya, diğer tarafında Çin gibi iki süper devlet. Kazaklarda petrol, doğalgaz, kömür, uranyum, demir yatakları var. Fakat pazarlamada sıkıntı yaşıyorlar. Yöneticileri de biraz beceriksiz. Sovyet baskısından kurtulamıyorlar. 20 sene öncesinde Rus ve Alman nüfusu yarıya yakındı. Almanların ve Rusların göç etmeleri; Hükümetin yurt dışındaki kazakları ülkeye davet etmesi neticesinde kazak nüfusu ortalamayı geçti. Kazaklar da doğum oranı da artmakta. Halen sanayi bölgelerinde kazaklardan fazla Rus işçiler var. Birde hayvancılıkla uğraşan kazaklar, yine eski yaşantılarına dönüp yaylalara çıkmışlar. Kazak halkı şehir yaşantısını sevememiş.

1990 da Rusya’ dan bağımsızlığını kazanan Türk devletlerini Ruslar elden çıkarmak istemiyor. Kültürünü devam ettirmek, Kırım gibi yapmak istiyor.

Rusya’ dan ayrıldıktan sonra Kazaklarda kültürel yönden güzel gelişmeler oldu. Camii sayısı 2300. Kurban bayramları resmi tatil. Okuma oranı yüksek. Tarımda, sanayide gelişme var. Fakat yer altı zenginliğine rağmen istenilen seviyeye ulaşamadılar.

Türk devletler birliği fikrini ilk ortaya atan kazaklar. Bu birlik kurulunca Rusya, ABD, Fransa, Çin çok rahatsız oldular. Kırımlı fikir adamı, yazar İsmail Gaspıralı “ Türk dünyası ancak müşterek medeniyet, İslam düşüncesi kurtuluş reçetesi olabilir. Türk İslam dünyası, dilde, fikirde, işte, dinde birlik olmaları lazım.” Fikrini yaymaya çalıştı.

Acaba Ruslar Kazaklarda karışıklık olunca neden hemen asker gönderdiler. Yardım karşılığında bazı istekleri oldu.

1- Kırım ilhakını tanımaları.

2-Rusça yeniden Kazakistan’ ın ikinci dili olması.

3-Rusya’ nın uzay üstü Baykonur Kazakistan da. Onun alanının genişlemesi, yeni askeri tesislerin açılması.

4 Rusların bulundukları kalabalık bölgelere özerklik verilmesi.

Kazak yöneticileri bu teklifleri kabul ederlerse, ülkelerinin geleceği nasıl olur acaba?

Türkistan diyarına Ahmet Yesevi, Mevlana, Yusuf Hamedani gibi yeni yetişecek velilere, alimlere ihtiyacı var. Yeni- yeni Alp erenler yetiştirilmesi lazım. Hayırlı Cumalar.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Mehmet Saburlu - Mesaj Gönder

# bir, yeni, etti

göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak İşte Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan İşte Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler İşte Kocaeli Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı İşte Kocaeli Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.