Yeni modelle birlikte mevcut sosyal yardımların yanı sıra, gelir seviyesi yetersiz hanelere ek destek sağlanması hedefleniyor. Pilot uygulamanın ardından sistemin kademeli olarak Türkiye geneline yayılması öngörülüyor.
En Düşük Emekli Aylığı Alanlar da Kapsamda
Ekonomi Koordinasyon Kurulu’nda yapılan değerlendirmelerde, en düşük emekli aylığıyla geçinmek zorunda kalan vatandaşların da yeni sistem kapsamında ele alınacağı belirtildi. Bu kapsamda gelir seviyesi düşük emekliler için kalıcı bir destek mekanizması oluşturulması planlanıyor.
Sosyal Güvenlik Şemsiyesi Genişliyor
Yeni sistemle yalnızca aileler değil, yaşlı bireyler de daha güçlü bir sosyal koruma altına alınacak. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, bu modelin uzun vadeli bir sosyal güvenlik reformunun parçası olduğunu vurgulamıştı. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, pilot uygulamanın 2026’da pilot illerde, 2027’de ise tüm Türkiye’de hayata geçirilmesinin hedeflendiğini açıkladı.
Sosyal Yardımlar Tek Çatı Altında Toplanacak
Uzmanlar, Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi’nin temel hedeflerinden birinin, farklı kurumlar tarafından sağlanan sosyal yardımları tek çatı altında toplamak olduğunu belirtiyor. Böylece bürokrasi azalacak ve gerçek ihtiyaç sahiplerine yardımlar daha hızlı ulaşacak.
Suistimallerin Önüne Geçilmesi Hedefleniyor
Yeni sistemle birlikte gelir testlerinin etkin yapılması, sosyal yardımların amacına uygun kullanılması ve haksız yararlanmanın önlenmesi amaçlanıyor.
Kimler Vatandaşlık Maaşından Yararlanabilecek?
Yeni sistemde bireysel gelir yerine hanehalkı toplam geliri dikkate alınacak. Gelir testleri Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları aracılığıyla yapılacak.
-
Hane geliri asgari ücretin altında olanlar sisteme dahil edilecek.
-
SGK’dan 65 yaş aylığı gibi sınırlı gelir alanlar belirli ölçüde yararlanabilecek.
-
Öğrenciler, askerler ve işsizlik ödeneği alanlar kapsam dışında kalacak.
Gelir Kriteri ve Ödeme Miktarı
Sistem, asgari ücretin altında geliri olan haneleri desteklemeyi hedefliyor. Hane gelirine göre ödenecek tutar değişecek:
-
Hane geliri düşükse, eksik kalan tutar vatandaşlık maaşı olarak ödenecek.
-
Ödemeler ihtiyaca göre farklılık gösterecek, herkese aynı miktar verilmeyecek.
Ödemeler Nasıl Yapılacak?
Vatandaşlık maaşı otomatik bağlanmayacak. Destekten yararlanmak isteyenlerin ilgili kurumlara başvurması gerekecek. Yapılacak gelir testi sonrasında uygun bulunan hanelere ödeme, büyük ihtimalle ebeveynlerden birinin hesabına yatırılacak.